Urlop bezpłatny nie zawsze pozostaje bez wpływu na bieg okresu wypowiedzenia. Warto wiedzieć, w jakich sytuacjach termin wypowiedzenia może się wydłużyć i jak obliczyć datę zakończenia umowy o pracę. W artykule wyjaśniam, jakie znaczenie ma urlop bezpłatny dla pracownika i pracodawcy oraz na co zwrócić uwagę przy ustalaniu ostatniego dnia zatrudnienia.
- Urlop bezpłatny nie zatrzymuje ani nie wydłuża biegu wypowiedzenia.
- Umowa kończy się w ustalonym terminie, także podczas urlopu.
- Urlop wymaga pisemnego wniosku pracownika i zgody pracodawcy.
- Urlopu bezpłatnego co do zasady nie wlicza się do stażu wpływającego na długość wypowiedzenia.
- Za urlop nie przysługuje wynagrodzenie; po 30 dniach może ustać prawo do świadczeń zdrowotnych.
Urlop bezpłatny wstrzymuje pracę i wypłatę wynagrodzenia, ale nie rozwiązuje umowy — nadal pozostajesz zatrudniony. Co do zasady urlopu nie wlicza się do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Dlatego przy obliczeniach oddziel czas trwania umowy od okresu zaliczanego do stażu.
Od stażu zależy długość wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony i — według obecnych zasad — na czas określony. Wynosi ona 2 tygodnie przy zatrudnieniu krótszym niż 6 miesięcy, 1 miesiąc po osiągnięciu 6 miesięcy, a 3 miesiące po 3 latach. Urlopu bezpłatnego nie wlicza się do tych progów, więc może on opóźnić uzyskanie dłuższego okresu wypowiedzenia.
Przykład: zatrudnienie trwa łącznie 4 lata, ale 18 miesięcy przypada na urlop bezpłatny. Do stażu liczą się zatem 2 lata i 6 miesięcy, więc okres wypowiedzenia wynosi 1 miesiąc, a nie 3. Dla pewności obliczam osobno czas zatrudnienia i urlopu.
Wypowiedzenie biegnie dalej, nawet gdy jesteś na urlopie bezpłatnym
Urlop bezpłatny rozpoczęty w trakcie wypowiedzenia nie wstrzymuje go ani nie wydłuża — umowa kończy się w ustalonym terminie. Pracodawca udziela urlopu na pisemny wniosek pracownika i za swoją zgodą; pracownik nie może rozpocząć go samowolnie, a pracodawca nie może jednostronnie go narzucić. Za czas urlopu nie przysługuje wynagrodzenie. Ponadto po 30 dniach ustaje prawo do świadczeń z ubezpieczenia zdrowotnego, chyba że pracownik ma inny tytuł do ubezpieczenia.
Przy umowie na czas określony obowiązują te same progi wypowiedzenia: 2 tygodnie, 1 miesiąc albo 3 miesiące, zależnie od stażu u pracodawcy i okresów, których nie wlicza się do stażu. Skoro już zahaczamy o ten temat to sprawdź, jak L4 wpływa na staż pracy. Przed obliczeniem terminu sprawdź więc daty zatrudnienia i urlopu. Pamiętaj też o możliwych wyjątkach wynikających z przepisów szczególnych. Urlop bezpłatny nie zapewnia wynagrodzenia ani składek z dotychczasowej pracy.
| kwestia | Reguła | Dane |
|---|---|---|
| Termin wypowiedzenia | Urlop bezpłatny go nie przesuwa | Umowa kończy się w planowanym terminie |
| Zgoda na urlop | Pisemny wniosek i zgoda pracodawcy | Art. 174 Kodeksu pracy |
| Wynagrodzenie | Za urlop bezpłatny nie przysługuje | 0 zł |
| Ubezpieczenie zdrowotne | Prawo do świadczeń zachowane po ustaniu ubezpieczenia | 30 dni |
| Po 30 dniach | Potrzebny nowy tytuł do ubezpieczenia | np. nowa praca lub zgłoszenie jako członek rodziny |
Czy urlop bezpłatny w trakcie wypowiedzenia przesuwa termin rozwiązania umowy?
Nie. Urlop bezpłatny w czasie wypowiedzenia nie wstrzymuje jego biegu ani nie zmienia daty rozwiązania umowy. Jeśli wypowiedzenie upływa 31 sierpnia, umowa zakończy się tego dnia, nawet gdy pracownik przez cały miesiąc przebywa na urlopie.
Aby skorzystać z urlopu, pracownik musi złożyć pisemny wniosek, a pracodawca — wyrazić zgodę (art. 174 Kodeksu pracy). Pracownik nie może rozpocząć urlopu samowolnie, a pracodawca nie może jednostronnie go na niego wysłać. Może jednak odmówić, na przykład gdy pracownik ma dokończyć projekt lub przekazać obowiązki.
Podczas urlopu stosunek pracy nadal trwa, ale pracownik nie wykonuje obowiązków i nie otrzymuje wynagrodzenia. Może więc wcześniej rozpocząć pracę u nowego pracodawcy, o ile nie ograniczają go inne zobowiązania, na przykład zakaz konkurencji. Urlop sam w sobie nie skraca wypowiedzenia. A jak już tu trafiłeś to sprawdź, kiedy urlop wychowawczy wlicza się do stażu pracy.
Bez wynagrodzenia, ale bez przedłużenia umowy — o czym pamiętać?
Urlop bezpłatny różni się od zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy: w pierwszym przypadku pracownik nie otrzymuje wynagrodzenia, a w drugim co do zasady zachowuje pensję. W obu sytuacjach umowa może zakończyć się w pierwotnym terminie. Przed podjęciem decyzji warto pisemnie uzgodnić daty i warunki rozstania.
Urlop bezpłatny może wpłynąć na staż pracy, niektóre uprawnienia i wymiar urlopu wypoczynkowego, ale nie zmienia daty końca wypowiedzenia. Jeżeli interesują cię podobne zagadnienia to Sprawdź, od kiedy liczy się okres wypowiedzenia. Ponadto po 30 dniach takiego urlopu może powstać przerwa w prawie do świadczeń zdrowotnych, jeśli pracownik nie uzyska ubezpieczenia z innego tytułu, na przykład z nowej pracy.
Warto odróżnić urlop bezpłatny od choroby: to nieobecność z powodu choroby może w określonych przypadkach wstrzymać bieg wypowiedzenia, natomiast urlop bezpłatny nie przesuwa daty rozwiązania umowy.
Urlop bezpłatny na wypowiedzeniu: zasady uzyskania zgody pracodawcy
Pracownik może skorzystać z urlopu bezpłatnego w okresie wypowiedzenia, jeśli złoży pisemny wniosek, a pracodawca go zaakceptuje (art. 174 Kodeksu pracy). Pracodawca może odmówić, na przykład gdy pracownik musi dokończyć projekt lub przekazać obowiązki; nie może też jednostronnie wysłać go na taki urlop. We wniosku podaj konkretne daty, a podczas rozmowy przedstaw plan przekazania zadań i wyjaśnij, jakie korzyści wcześniejsze odejście przyniesie obu stronom.
Za zgodą pracodawcy umowa nadal trwa do końca wypowiedzenia, ale pracownik nie świadczy pracy ani nie otrzymuje wynagrodzenia za okres urlopu. Urlop nie wstrzymuje ani nie wydłuża wypowiedzenia, więc umowa rozwiązuje się w pierwotnym terminie. Jako autor tego tekstu radzę potwierdzić zgodę i daty na piśmie, zamiast polegać na ustnych ustaleniach.
Bezpłatny urlop oznacza brak pensji i może przerwać ochronę zdrowotną
Podczas urlopu bezpłatnego pracodawca nie wypłaca pensji ani nie odprowadza składek z tytułu zatrudnienia. Pracownik nie nabywa też uprawnień zależnych od stażu za ten okres, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Po 30 dniach może ustać prawo do świadczeń zdrowotnych, dlatego sprawdź, czy nowy pracodawca zgłosi Cię do ubezpieczenia i od kiedy. Urlop może ułatwić rozpoczęcie nowej pracy, także u innego pracodawcy, ale wcześniej sprawdź, czy wiąże Cię zakaz konkurencji.
Zanim ustalisz termin bezpłatnej przerwy, sprawdź saldo urlopu wypoczynkowego. Pracodawca może udzielić zaległego lub bieżącego urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia, a za niewykorzystane dni może przysługiwać ekwiwalent. Pamiętaj też, że zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy różni się od urlopu bezpłatnego: w pierwszym przypadku zachowujesz wynagrodzenie. Bezpłatny urlop nie zmienia terminu rozwiązania umowy, a choroba w jego trakcie nie daje prawa do wynagrodzenia chorobowego ani zasiłku za ten okres.
Warto pamiętać, że urlop bezpłatny w okresie wypowiedzenia wymaga zgody pracodawcy, ale nie przesuwa daty rozwiązania umowy — inaczej niż niektóre okresy zawieszenia biegu wypowiedzenia przewidziane w przepisach.
Ubezpieczenie zdrowotne podczas urlopu bezpłatnego — o czym pamiętać?
Wykonaj poniższe kroki, aby zachować dostęp do świadczeń zdrowotnych podczas urlopu bezpłatnego i uniknąć przerwy w ubezpieczeniu.
- Ustal, kiedy pracodawca przestaje Cię ubezpieczać. Na urlopie bezpłatnym pracodawca nie opłaca za Ciebie składek, ale prawo do świadczeń zdrowotnych zachowujesz jeszcze przez 30 dni od rozpoczęcia urlopu. Potem możesz stracić dostęp do bezpłatnej opieki zdrowotnej.
- Uzyskaj inną podstawę ubezpieczenia. Nowy pracodawca powinien zgłosić Cię do ubezpieczenia zdrowotnego, więc dopilnuj, by zrobił to przed upływem 30 dni. Możesz też sprawdzić, czy ktoś zgłosi Cię jako członka rodziny albo czy przysługuje Ci inna podstawa ubezpieczenia.
- Uwzględnij urlop bezpłatny w okresie wypowiedzenia. Złóż pisemny wniosek i uzyskaj zgodę pracodawcy — nie możesz rozpocząć urlopu samodzielnie, a pracodawca nie może Ci go narzucić. Urlop nie zatrzymuje ani nie wydłuża okresu wypowiedzenia, jednak po 30 dniach możesz stracić ubezpieczenie, jeśli nie uzyskasz innej jego podstawy.
- Sprawdź skutki dłuższej przerwy i choroby. Urlop bezpłatny może wpłynąć na Twoje uprawnienia pracownicze, a co do zasady nie przysługuje Ci wtedy wynagrodzenie. Nie zakładaj też, że zwolnienie lekarskie zapewni świadczenia z ubezpieczenia chorobowego — podczas urlopu zasadniczo mu nie podlegasz.
Źródła:
- https://weblog.infopraca.pl/rynek-pracy/informacje-branzowe/urlop-bezplatny-a-dlugosc-okresu-wypowiedzenia/
- https://forum.gofin.pl/1489761/archiwum/udzielony-urlop-bezplatny-a-dlugosc-okresu-wypowiedzenia
- https://wypowiedzenie-umowy-o-prace.pl/urlop-bezplatny-na-wypowiedzeniu/
- https://receptovo.pl/blog/l4-a-okres-wypowiedzenia-i-urlop-bezplatny
